Geplaatst door: 
Verhaal

HEEMAF Personeelsvereniging

Voorgeschiedenis

De HEEMAF Personeelsvereniging had een lange voorgeschiedenis. De HEEMAF (Hengelosche Electrische en Mechanische Apparaten Fabriek) werd in 1908 opgericht. Al in 1912 kwam de HEEMAF Muziekvereniging tot stand.

Omstreeks 1925 kon het HarmonieCorps Tuindorp Oostzaan voor 700 gulden  alle muziekinstrumenten van de HEEMAF Muziekvereniging aanschaffen.  Dat zal betekenen dat de HEEMAF Muziekvereniging in of voor 1925 is opgeheven. Bij feestelijke gelegenheden bij de HEEMAF werd soms een muzikale hulde gebracht, maar dat gebeurde dan door de muziekvereniging Armonia van de machinefabriek Stork. Wel hing het vaandel van de HEEMAF Muziekvereniging nog jarenlang in het HEEMAF schaftlokaal voor beambten:

Ook heeft er een HEEMAF Voetbalclub bestaan. De HEEMAF glasplatencollectie bevat enkele foto’s uit 1913 en 1914:

Alleen voor beambten

De muziekvereniging en de voetbalclub waren aparte organisaties. Er bestond nog geen overkoepelende personeelsvereniging (PV). Ook de voetbalclub werd kennelijk weer opgeheven, want op 13 juni 1939 werd door een groepje beambten tijdens een bijeenkomst in het schaftlokaal besloten met een voetbalelftal deel te nemen aan de lopende bedrijfscompetitie en tevens om een vereniging van HEEMAF beambten op te richten. Indertijd werd namelijk onderscheid gemaakt tussen beambten (ook employés genoemd) op de kantoren en tekenkamers enerzijds en weekloners en uurloners in de fabriek anderzijds. Meer hierover staat in het verhaal Arbeiders en beambten

De HEEMAF Beambten Vereeniging was een sportvereniging met afdelingen voor voetbal, gymnastiek, bridge, tennis en schaak. Met medewerking van de directie werd een sportterrein aangelegd:

PV voor iedereen

Bij de opening van het sportveld op 13 september 1941 dankte directeur Keus  het voorlopig bestuur (van beambten),. maar hij hoopte “dat er spoedig een definitief bestuur zal groeien uit beambten en fabriekspersoneel samen”. Pas in de winter 1942/43 werd de naam van de HEEMAF Beambten Vereeniging veranderd in HEEMAF Personeels Vereeniging (HPV) en kon iedere HEEMAF medewerk(st)er lid worden. Er waren afdelingen voor korfbal en atletiek bij gekomen. Als oprichtingsdatum van de HPV werd 13 juni 1939 (de oprichting van de HEEMAF Beambten Vereeniging)  beschouwd. Daarom vierden de 265 leden al op zaterdag 17 juni 1944 – midden in de Tweede Wereldoorlog – het eerste lustrum. Het HEEMAF -Nieuws (voor de HEEMAF dwangarbeiders in Duitsland) deed uitgebreid verslag van het lustrumfeest.  Hier kan men ook de namen van medewerkenden en bestuursleden vinden.

De lustrumviering vond plaats in de zalen van café Haverkate, aan de Enschedesestraat 122. J. Haverkate was beter bekend als ''Jan van de Klap''. Die bijnaam had hij te danken door danslessen te geven achter zijn café en al klappend met enig voetenwerk de maat aan te geven.

Het programma begon al om 18.00 ( ongetwijfeld vanwege de verplichte verduistering die moest voorkomen dat geallieerde bommenwerpers makkelijk hun weg konden vinden) en duurde tot 22.00. Voor de pauze was er een revue en erna cabaret (zie voor dat laatste ook de cover van dit verhaal). De pauze werd opgeluisterd met amusementsmuziek, ten gehore gebracht door het strijkorkest van de HPV. Tijdens een tweede pauze was er een toespraak van HEEMAF directeur ir. Willink. Wegens de grote belangstelling was er een tweede uitvoering voor 700 personen op 1 juli.

Het cabaret (zie de openingsfoto) lijkt gebaseerd te zijn op de rondom de Tweede Wereldoorlog zeer bekende Snip & Snap Revue. Snip (Piet Muijselaar) was daarbij de aangever. Snap (Willy Walden, een klein mannetje met een hoog stemmetje) maakte de grap af.  Aanvankelijk speelden de heren voor dames (Snap je dat nou juffrouw Snip?); later niet meer.

Ook in 1949 was er ter gelegenheid van het lustrum van de PV een revue. De foto’s tonen weer twee op Snip & Snap lijkende heren, maar ook vele andere scénes:

Na de Tweede Wereldoorlog bleef de HPV groeien:

De personeelsvoorzieningen werden door het bedrijf sterk verbeterd. Een hoogtepunt was de opening van het Personeelsgebouw door burgemeester R. Lambooij op 18 november 1958.

Bij de officiële opening van het Personeelsgebouw op 18 november 1958 bood de heer Meester namens het personeel een wandschildering aan:

De Volkskrant meldde op 20 november 1958: “Het personeel van de Heemaf NV heeft sinds gisteren de beschikking gekregen over een ultramodern personeelsgebouw, dat het aanzien van een schouwburg heeft. Het complex heeft anderhalf miljoen gekost. Op de begane grond zijn kleedzalen voor 1500 mannen en 150 vrouwen, met douche-cellen. Hier bevindt zich ook de bedrijfsgeneeskundige dienst. Op de eerste verdieping liggen de ontspanningszalen. De grote kantine kan zonder veel moeite worden gebruikt als concert-, toneel- en danszaal. Er zijn 550 plaatsen. Op de tweede verdieping ligt de zogenaamde „Help U zelf'-werkplaats. Personeelsleden kunnen hier in de vrije uren zelf knutselen. Een prachtig machinepark staat er ter beschikking. De amateurfotografen onder het personeel kunnen gebruik maken van twee donkere kamers en vergrotingstoestellen. “

Aan de HEEMAF Personeelsvereniging kwam een einde toen de HEEMAF (en haar personeelsvereniging) opging in het HOLEC concern.

 

Bronnen

 

HEEMAF glasplatencollectie bij het Historisch Centrum Overijssel.

Website Harmoniecorps Tuindorp.

HEEMAF -Nieuws (voor de dwangarbeiders in Duitsland), 21 juli 1944 (aanwezig bij het Historisch Centrum Overijssel)

Hengelo zoals het was

 

 

 

 

 

 

 

 

Reacties